تبلیغات
دریای جمال - سخنرانی های خانم حیدری 1
 
دریای جمال
درباره وبلاگ


خداوند زیباست و زیبایی را دوست میدارد.

مدیر وبلاگ : کیمیا
نویسندگان
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
 خانم حیدری سرپرست محفل معنوی مکتب الزهرا(س)
 

زن در آینه معرفت قرآنی

اشاره:

حمد و سپاس پروردگار عالمیان را كه به یاری و مشتاقان حضرتش شتافت و وجود مقدس طهارت پیشگان طریق معنا را بر آن‌ها ارزانی داشت تا در پرتو رهنمودهای آسمانی و روح ملكوتی این زنان و مردان باكرامت از گلستان زندگی و محفل منور كلامشان گل عنایت برچیده، به رزقی معنوی از جانب پروردگارشان نائل آیند. در این میان، جلسه معنوی خواهران «مكتب‌الزهراء(س)» به سرپرستی بانوی مؤمنه و شجاع، سركار خانم «رقیه خاتون حیدری» می‌باشد؛ بانوی صادقی كه عمر گرانمایه خویش را در خدمت به اسلام و انقلاب و امام راحل(س) مصروف نموده‌اند و در سال‌های رویارویی حق و باطل از هیچ كوششی دریغ نورزیده‌اند.

از دیگر خدمات ایشان برگزاری محفل نورانی و باخیر و بركت مكتب‌الزهراء در سالروز ولادت باسعادت حضرت امام محمد باقر(ع) و طلیعه ماه رحمت رجب‌المرجب است كه گامی بزرگ و تأثیرگذار در جهت تعالی شخصیت زن و حریم خانواده با تمسك به آیات و احادیث و تأسی به زندگی اسوه‌های عظیمی چون فاطمه زهراء(س) به‌شمار می‌رود.

آنچه می‌خوانید فرازی از بیانات ایشان در محفل قرآنی «مكتب‌الزهراء(س)» است كه نشان از سیره معنوی و سلوك عرفانی ایشان در زندگی دارد و برخاسته از نهاد مصفای ایشان است. امید است با تأسی به سیره و زندگی زنان بزرگ تاریخ اسلام، ظاهر و باطن خویش را به نور قرآن مزین سازیم و از چشمه‌سار طهارت و بصیرت بنوشیم.

معرفت به شخصیت زن با توجه به تمسك به قرآن كریم حاصل می‌شود. قرآن تنها دارای ظاهر نیست؛ بلكه در باطن آن گنج‌هایی پنهان است كه با شناخت و تدبر در معانی آن كشف خواهد گردید. همه نیازهای مادی و معنوی انسان‌ها، به‌خصوص زنان همچون ایمان، عشق به خدا، عفاف و حجاب و زندگی اصیل معنوی در قرآن آمده است. پس بر ما است در عصری كه تجملات، سدی محكم در برابر معنویات شده و زیب و زیور دنیایی سایه پررنگ‌تری از ارزش‌های دینی دارد، از قرائت دقیق و صوت زیبای قرآن گامی فراتر نهیم و ره‌توشه‌ای از معانی این مائده آسمانی برای زندگی امروزی خود برگیریم. چنین نیست كه قرآن محدود و محصور به عصر و شهر پیامبر باشد؛ بلكه طراوتش در تمام زمان‌ها و مكان‌ها جاری است و همه روزه بابی جدید و حقیقتی شگرف از این صحیفه انسان‌ساز بر حق‌جویان این طریق گشوده می‌گردد و آدمی باید آنچه مایه حیات دنیوی و اخروی او است، از این كتاب نورانی برگیرد؛ چرا كه در روز قیامت ما را به آنچه پیشینیانمان بر آن بودند، بازخواست نمی‌كنند؛ بلكه هر نفسی باید خود پاسخ‌گوی اعمال خویش باشد.

اما آنچه در این طریق، مسلم است هوشیاری و مراقبت بیش از پیش است؛ زیرا دنیا بسیار فریبنده‌تر از آن است كه ما می‌اندیشیم و خیلی زود انسان را اسیر جاذبه‌های خود می‌نماید. دست بشوید، به دنبالش می‌آید و آنجاست كه هیچ تأثیری از آن همه خواندن و شنیدن نوای حق در روح باقی نمی‌ماند و نه از فضائل اخلاقی نصیبی نبرده و نه نورانیتی در قلب و زندگی‌اش به وجود آمده است؛ زیرا به آنچه خوانده شناخت نداشته و از گوهر عمل بی‌نصیب مانده است.

به طور مثال، در آیه 33 سوره احزاب می‌خوانیم: «ای زنان پیامبر! بمانید در خانه‌های خویش و خودنمایی نكنید، مانند خودنمایی جاهلیت نخستین.» برخی این آیه را مختص آن زمان و در شأن همسران پیامبر دانسته‌اند، در حالی كه قرآن «هدی للناس» است و به سبب «عنایتی كه اسلام بیش از مردان به آنها دارد»(1) می‌توان گفت مخاطب این آیه، هر زنی است كه به دلیل عدم معرفت به معنای آیات قرآن و فرامین در جاذبه‌ها و زینت‌های ملكی گرفتار گردیده است. همچنین ما معمولا در مورد روایات بسیاری كه در خصوص صله رحم آمده و یا احادیثی كه ترك آن را از جمله كبائر بیان می‌كند، تنها به ظاهر آن توجه كرده و از شرایطی كه برای انجام این سنت نیك بیان شده، غفلت می‌ورزیم. چه بسا نگاه‌های ناروایی كه دل‌ها را می‌لغزاند و غیبت‌هایی كه صورت می‌گیرد و انسان را مصداق آیه 12 سوره حجرات می‌گرداند: «و كاوش در كار مردم نكنید و زشت نخوانید پشت سر شما برخی از شما برخی را، آیا دوست دارد یكی از شما كه بخورد گوشت برادر مرده‌اش را.»(2) رسول اكرم(ص) نیز در تبیین این موضوع فرمودند: «تأثیر غیبت از زنا بیشتر است.»(3) همچنین اسراف‌ها و حسادت‌ها كه موجب نابودی روحیه ایمان می‌گردد. البته نباید دلگرمی‌ها و شادی‌هایی را كه به سبب عیادت ما از یك مریض حاصل می‌شود، نادیده گرفت و یا از حمایت و مساعدت كسانی كه در زندگی‌شان مشكلی دارند، غفلت كرد.

پیام قرآن و اولیای دین به ما زنان مسلمان این است كه به خود آییم و شخصیت الهی خویش را باز یابیم و در پرتو دل‌سپردن به آیه‌های قرآن و انس گرفتن با نماز و پرهیزكاری عارفانه، به شناخت حقیقی دین خود نایل گردیم.

«پروردگارا! به رحمت خود از قصورات ما چشم بپوشان و ما را به فضل خود پاك گردان و راهی دیار خاك فرما.»

ـ پی نوشت‌ها در دفتر نشریه موجود می‌باشد.

***

برگرفته از نشریه تجلی، سال چهارم، شماره 42، فروردین 1387

 

نماز

اشاره:

حمد و سپاس الهی كه انقلاب اسلامی ایران به بركت حماسه حسینی امام خمینی(ره)، جایگاه تجلی نور گردیده و در پرتو رهنمودهای حكیمانه رهبر معظم انقلاب، حضرت آیة‌الله خامنه‌ای، راه مقدس و اهداف متعالی آن یار سفر كرده به روشنی تبیین شده است.

و اینك كه همگان بهره‌مند از این تفضل عظیم الهی و نعمت انفاس قدسی امام راحل(ره) و رهبری‌های مدبرانه و حكیمانه شاگرد و پیرو صدیق خمینی عزیز(ره) هستیم، ضروری است كه پیوسته راه و خط امام را دنبال كنیم و با تأسی با منش و روش بزرگان دین، خاصه اهل بیت طهارت(ع) تحقق بخشی معنویات و معارف ناب اسلامی در گستره جامعه باشیم.

این نوشتار كه به ارائه فرازهایی از بیانات معنوی سركار خانم، رقیه خاتون حیدری، همسر مكرم جناب استاد یعقوب قمری شریف آبادی و سرپرست محفل قرآنی مكتب‌الزهراء شهرك مدرس اختصاص دارد، می‌كوشد تا بر اهمیت و جایگاه یكی از مهم‌ترین اعمال عبادی اسلام، یعنی نماز تأكید ورزد. و بیانگر آثار والای نماز واقعی در زندگی انسان باشد.

اهمیت نماز

نماز، پایه و اساس دین مبین اسلام است؛‌ چنان كه در حدیث شریف آمده است: «الصلوة عمود الدین؛ نماز، ستون دین است.»(1) از این‌رو، می‌توان گفت كه مسلمانی و دینداری بدون توجه به نماز، همانند این است كه كسی خانه‌ای را بدون ستون بنا كرده باشد. بدیهی است كه چنین بنایی به‌تدریج از هم فرو می‌پاشد و در برابر تندباد منكرات و ظلمات دنیوی هیچ استقامتی نخواهد داشت.

ارزش و اهمیت این عمل عبادی كه در شریعت مقدس اسلام بر آن تأكید فراوانی شده، به‌قدری است كه در جهان آخرت، نخستین چیزی كه از انسان سؤال می‌شود، نماز است؛ چنان كه اگر نماز مورد پذیرش درگاه ربوبی قرار گیرد، دیگر اعمال نیز رنگ قبولی به خود می‌گیرد و اگر نماز مسلمان مورد قبول و تأیید الهی واقع نشود، سایر عبادات و اعمال نیز نفعی به حالش نخواهد داشت. اقامه نماز، به منظور امتثال فرمان حق‌تعالی، طهارت قلب و روشن شدن عقل به نور الهی است و چنانچه این ستون مستحكم معنوی به درستی بر پا گردد، بنیان دین قوام می‌یابد و دست شیاطین از ساحت وجود انسان كوتاه می‌شود و در  مقابل، كسانی كه نسبت به نماز بی‌توجه‌اند و در انجام این فریضه بزرگ دینی كاهلی می‌ورزند، راه ورود شیطان را به روی خانه دل می‌گشایند و تجملات غفلت‌بخش دنیایی آنها را اندك اندك در بر می‌گیرد و این‌گونه، از راه و یاد خدا غافل می‌شوند.

بنابراین، مسلمان واقعی كسی است كه با قدم خالصانه و نیت صادقانه به سوی پروردگار یكتا حركت نماید و به نماز كه جلوه كاملی از عبودیت و اطاعت خداوندی است، كمال توجه و عنایت را مبذول دارد و در منزلت و جایگاه والای نماز بیندیشد تا كم كم نورانیت این عبادت روحانی و انسان‌ساز بر جان و دل او بتابد و زندگی‌اش را رنگ و بوی معنوی و الهی، بخشد؛ چرا كه نماز وسیله تقرب انسان پرهیزكار به خدا، و نور چشم صالحان و برگزیدگان الهی و جایگاه عروج مؤمنان به بارگاه قرب ربوبی است.

نماز حقیقی

حال جای طرح این پرسش است كه آیا هر نمازی، نهی كننده انسان از بدی‌هاست؟ و به‌راستی ملاك شناخت نماز واقعی و اثرگذار در جسم و روان آدمی چیست؟

آنچه در روایات اسلامی به آن اشاره شده، این است كه اگر چه ادای نماز با شرایط ظاهری‌اش به صحت نماز می‌انجامد، ولی چیزی كه موجب می‌شود تا رهاورد نماز بروز صفات پسندیده الهی و نیل به كمالات معنوی باشد، داشتن حضور قلب در نماز است؛ حضور قلبی كه به نور تسلیم آراسته است و همسو با سیره معنوی ائمه اطهار(ع) می‌باشد. امام صادق(ع) در بیان اهمیت و فایده اقبال و توجه قلب به حق‌تعالی می‌فرماید: «اشتیاق و خوف در دلی جمع نمی‌شود، مگر آنكه بهشت بر او واجب شود. پس وقتی نماز می‌خوانی، به قلب خود به سوی خدای عز و جل اقبال كن؛ زیرا بنده مؤمنی نیست كه در نماز و دعا با قلبش به خدای تعالی اقبال كند، مگر اینكه خداوند قلوب دیگر مؤمنان را به سوی او متوجه می‌سازد و به وسیله دوستی آنها، او را تأیید كند و به بهشت برد.»(2)

نمازگزار واقعی، كسی است كه به نماز عشق ورزد و آن را در كمال صفای دل و توجه به لطایف و اسرار معنوی آن به‌جا می‌آورد و در هنگام بندگی حق، قلبی به زلالی آب دارد. پیامبر مكرم اسلام(ص) در این باره می‌فرماید: «و باید صفات تو با خدای تعالی در همه طاعاتت، مثل صفای آب باشد. در وقتی كه خداوند آن را از آسمان نازل نمود و آن را طهور نامید.»(3) و یا امیر مؤمنان و مولای متقیان، علی(ع) فرموده: «و برترین مردم كسی است كه به عبادت خدا عشق بورزد و برای آن آغوش باز كند و از عمق جان آن را دوست بدارد و با بدن خود به آن بپردازد و به چیز دیگری اشتغال نیابد. چنین كسی را اندیشه آن نخواهد بود كه دنیایش در سایه آسایش و راحتی بگذرد و یا با سختی و مشقت طی شود.»(4)

نماز واقعی، نمازی است كه در پرتو آن اصل و مبدأ جهان هستی را بشناسیم و نسبت به خود شناخت پیدا نماییم. آن كه صرفا اذكار ظاهری را بر زبان جاری می‌سازد و به معنا و حقیقت آن توجه نمی‌كند، بهره چندانی از نماز نخواهد برد و به‌وسیله این براق ترقی و كمال، به معراج حقایق نخواهد رفت. پس باید بدانیم كه نماز راستین، نمازی است كه هم منطبق بر شرع مقدس اسلام باشد و با شرایط آن به جا آورده شود و هم برخوردار از حضور قلب و تدبر و تفكر در اسرار معنوی آن باشد تا هم ظاهر مصلی به نور شریعت روشن گردد و هم قلب و باطن او به نور توحید حیات یابد. رسول اكرم(ص) می‌فرماید: «دو ركعت نماز توأم با اندیشه و تفكر، بهتر است از زنده نگاه داشتن یك شب؛ در حالتی كه قلب انسان، غافل از خداوند است.»(5)

در این میان، یكی از اسوه‌های كامل و الگوهای جامعی كه در خصوص توجه و اهتمام به نماز می‌توان معرفی نمود، حضرت فاطمه زهراء(س) است كه پیوسته اهل ذكر و عبادت بودند و در محراب عبادت، سر سجود بر آستان پروردگار خویش می‌ساییدند. آن حضرت نه تنها در حجاب و عفاف و شیوه زندگی الگوی زنان هستند، كه در چگونگی عبودیت و بندگی حق‌تعالی نیز اسوه‌ای ماندگار و نمونه به‌شمار می‌آیند.

و در این عصر نیز یكی از نمونه‌های بارز نمازگزاران واقعی و اقامه‌كنندگان راستین نماز، حضرت امام خمینی(س) است كه در سخت‌ترین شرایط حتی نماز شب خود را نیز به جای می‌آوردند و به اشاره «الا بذكر الله تطمئن القلوب؛(6) آگاه باشید كه به ذكر الهی دل‌ها آرام می‌گیرد» قلبی مطمئن و دلی آرام داشتند و از هیچ كسی ترس و واهمه نداشتند. آری، بر ماست كه به سیره بزرگان اهل معنا اقتدا جوییم و یاد و خاطره معنوی آنان را همواره زنده نگاه داریم. البته توصیه بنده به خواهران محترم این است كه اگر می‌خواهند با منزلت و اسرار معنوی نماز آشنا شوند و تمامی ابعاد این اكسیر مقدس را دریابند، كتاب شریف آداب الصلوة امام راحل(ره) را به دقت مورد مطالعه قرار دهند. این اثر نفیس جملگی بیانگر منزلت والای نماز و حقایق و لطایف شگرف این عمل عبادی از منظر آیات و روایات است كه مطالعه آن را به همه خواهران ایمانی توصیه می‌نمایم. در این كتاب گرانسنگ به‌خوبی شرایط و آداب ظاهری و باطنی نماز بیان شده است و چون نویسنده كتاب مذكور، خود اهل عمل و اهل توجه و عشق به عبادت بوده، در خواننده تأثیر خاصی می‌گذارد.

سخن آخر

خواهران عزیز! بیاییم در حد توان خود با تأسی به بزرگان دین و كاملان وادی معنویت، ره‌توشه‌ای از معنویات و معارف برگیریم و در این عصر كه هنگام جهاد با دشمن درون و برون است، قدر عمر گرانمایه خود را بدانیم و از سرگرمی‌های دنیوی روی برتابیم و با تلاوت آیات گهربار قرآن كریم و اقامه نماز خالصانه و توأم با حضور و طهارت قلب انس بگیریم و در مسیر فهم معارف دین و كلام اولیاءالله گام برداریم و شیرین‌ترین لحظات زندگی‌مان را در نماز و راز و نیاز با پروردگار خویش بجوییم كه بی‌توجهی به نماز، كفرانی بس عظیم به‌شمار می‌رود تا آنجا كه فاصله بین ایمان و كفر را ترك نماز معرفی كرده‌اند و آن كه نماز را ترك می‌كند، در دایره كافران و دوزخیان وارد شده و آن كه نسبت به نماز سستی می‌ورزد، خود را در دامان وساوس شیطان افكنده و از رحمت خاص ربوبی محروم گشته است و به سختی و مصیبت در زندگانی دنیا و آخرت دچار می‌شود؛ چنان كه قرآن كریم فرموده: «و من اعرض عن ذكری فإن له معیشة‌ ضیكا؛(7) كسی كه از یاد من روی گرداند، همانا برای او زندگی سختی خواهد بود.»

خواهران گرامی! بیاییم قلب خود را از آلایش دنیا پاك نگاه داریم و در پرتو عبودیت و بندگی واقعی خداوند، شكرگزار نعمات و تفضلات الهی باشیم و نعمت‌های حق‌تعالی را به واسطه غفلت و گرایش به تجملات زودگذر دنیوی كفران ننماییم كه «لئن شكرتم لأزیدنكم و لئن كفرتم ان عذابی لشدید؛(8) اگر شكرگزار باشید، هر آینه نعمت خود را بر شما فزونی می‌بخشم و اگر كفران كنید، همانا عذاب من سخت است.»

ان‌شاء‌الله خداوند ما را از شر شیاطین جن و انس حفظ فرماید و در زمره اقامه‌كنندگان نماز قرار دهد و طعم گوارای نماز اولیاءالله(ع) را به ما بچشاند و به صراط مستقیم خویش هدایت فرماید و گام‌هایمان را بر صراط حمید خود مستحكم بدارد و ما را از اقتدا كنندگان به شریعت طهارت‌بخش نبوی و از رهروان صدیق ولایت كمال‌آفرین علوی قرار دهد.

ـ پی نوشت‌ها در دفتر نشریه موجود می‌باشد.

***

برگرفته از نشریه تجلی، سال دوم، شماره 16، اسفند 1384